محمد بن جرير الطبري ( مترجم : پاينده )
6045
تاريخ الطبرى ( فارسي )
برگرفتند و نزديك به ششصد زن مسلمان و قبطى را اسير گرفتند . به قولى از آن جمله يكصد و بيست زن مسلمان بودند و بقيه زنان قبطى بودند . گويند : روميانى كه در كشتيهاى موقف به دمياط بودند نزديك پنجهزار مرد بودند و كشتيهاشان را از كالا و مال و زن ، سنگين بار كردند . انبارى را كه بادبانهاى كشتى در آن بود بسوختند ، مسجد جامع دمياط را نيز بسوختند با چند كليسا . فراريان زن و كودك كه به درياچهء دمياط غرق شده بودند بيشتر از آنها بودند كه روميان به اسيرى گرفتند ، پس از آن روميان از دمياط برفتند . گويند : ابن اكشف كه در زندان دمياط بداشته بود - عنبسه او را بداشته بود - بند خويش را شكست و برون شد و با روميان نبرد كرد ، گروهى نيز با وى كمك كردند و گروهى از روميان را بكشت آنگاه سوى اشتوم و تنيس رفتند ، اما آب كشتيهايشان را تا تنيس نبرد و بيم كردند كه به گل نشينند . و چون آب نبردشان سوى اشتوم رفتند كه لنگرگاهى است و از آنجا تا تنيس چهار فرسنگ است و كمتر ، و حصارى داشت با دو در آهنين كه به دستور معتصم ساخته شده بود ، بيشتر آن را ويران كردند و منجنيقها و ارابه ها را كه آنجا بود بسوختند ( 195 و دو در آهنين را برگرفتند و ببردند و سپس سوى ديار خويش رفتند و هيچكس متعرض آن نشد . در اين سال متوكل به آهنگ مداين از سامرا برون شد ، به روز دوشنبه پنج روز رفته از جمادى الاول به روز سه شنبه سيزده روز رفته از جمادى الاخر به شماسيه رسيد و تا روز شنبه آنجا ببود . شبانگاه سوى قطربل رفت آنگاه بازگشت و وارد بغداد شد ، به روز دوشنبه يازده روز مانده از آن ماه ، و در بازار و خيابانهاى آن برفت تا در زعفرانيه فرود آمد سپس سوى مداين شد . غزاى تابستانى اين سال را على بن يحيى ارمنى كرد . در اين سال سالار حج على بن عيسى جعفر بود . ( 196 آنگاه سال دويست و سى و نهم درآمد